ไขข้อข้องใจฟีเจอร์ QoS บนเร้าเตอร์ Wi-Fi คืออะไร และจำเป็นต้องเปิดใช้งานหรือไม่

ฟีเจอร์ QoS บนเร้าเตอร์ Wi-Fi ทำหน้าที่จัดลำดับความสำคัญของข้อมูลที่รับส่งผ่านอินเทอร์เน็ต เพื่อช่วยบริหารจัดการการรับส่งข้อมูลที่มีความสำคัญแตกต่างกัน โดยการตั้งค่าเร้าเตอร์ในส่วนนี้อาจส่งผลต่อประสิทธิภาพโดยรวมของเครือข่ายในบ้าน
การทำงานของ QoS และการจัดลำดับความสำคัญของข้อมูล
ข้อมูลทั้งหมดที่รับมาจากอินเทอร์เน็ตจะถูกส่งมาในรูปแบบของแพ็กเก็ต โดยเร้าเตอร์ทั่วไปมักจะปฏิบัติกับข้อมูลทุกประเภทด้วยความเร่งด่วนเท่ากัน ไม่ว่าจะเป็นอีเมล, เน็ตฟลิกซ์ (Netflix) หรือระบบอัตโนมัติในบ้านสมาร์ทโฮม
เมื่อเปิดใช้งาน QoS ระบบจะทำหน้าที่ตรวจจับลักษณะของแพ็กเก็ตข้อมูลที่เข้ามา และเลือกให้ข้อมูลบางประเภทได้ไปก่อน โดยมักจะให้ความสำคัญกับสตรีมมิงมีเดีย ซึ่งรวมถึงการโทรด้วยเสียงและวิดีโอคอล รวมถึงเกมออนไลน์อย่าง Big Walk หรือ PUBG: Battlegrounds เพื่อช่วยลดปัญหาแล็กที่อาจส่งผลต่อการเล่นเกม นอกจากนี้ เร้าเตอร์บางรุ่นยังยอมให้ผู้ใช้กำหนดลำดับความสำคัญได้เอง เช่น การดาวน์โหลดโปรเจกต์ขนาดใหญ่จากลูกค้าของผู้ใช้ที่เป็นวิดีโอเอดิเตอร์
วิวัฒนาการสู่ SQM และข้อจำกัดด้านฮาร์ดแวร์
หากผู้ใช้ไม่พบตัวเลือก QoS ในการตั้งค่าเร้าเตอร์ ระบบใหม่อีกรูปแบบหนึ่งที่พัฒนาต่อยอดขึ้นมาคือ SQM หรือ Smart Queue Management ซึ่งออกแบบมาเพื่อรับมือกับปัญหา bufferbloat หรืออาการแล็กที่เกิดจากแพ็กเก็ตข้อมูลจำนวนมากคิวรอการประมวลผล
SQM จะเข้ามาจัดการด้วยระบบจัดตารางเวลาขั้นสูงและการจัดการรับส่งข้อมูล แทนการสับเปลี่ยนลำดับข้อมูลแบบเดิม แต่ข้อจำกัดของ SQM คือเรื่องของพลังประมวลผล การตรวจจับ จัดระเบียบ และกำหนดรูปทรงข้อมูลอย่างรวดเร็วจำเป็นต้องอาศัยสเปกโปรเซสเซอร์ที่เร้าเตอร์บางรุ่นไม่มี ผู้ใช้จึงมักพบฟีเจอร์นี้ในระบบตาข่าย Eero (Eero mesh systems) หรือเร้าเตอร์สำหรับเล่นเกม (Gaming routers)
ความจำเป็นในการเปิดใช้งานและผลกระทบต่อความเร็วอินเทอร์เน็ต
ฟีเจอร์ QoS และ SQM อาจมีความจำเป็นอย่างมาก หากแพ็กเก็ตอินเทอร์เน็ตมีความเร็วน้อยกว่า 500 เมกบิตต่อวินาที (megabits per second) ในขณะที่บ้านมีอุปกรณ์หรือผู้ใช้งานจำนวนมาก เนื่องจากขนาดไฟล์ดาวน์โหลดและปริมาณการใช้งานในปัจจุบันเพิ่มสูงขึ้น ทั้งความต้องการขั้นต่ำของวิดีโอ 4K HDR หรือการดาวน์โหลดเกมบนพีซีขนาดหลายสิบถึงหลายร้อยกิกะไบต์ รวมถึงการอัปเดตแอปพลิเคชันและระบบปฏิบัติการ
ในทางกลับกัน บนการเชื่อมต่อที่รวดเร็วระดับกิกะไบต์ (Gigabit internet plan) ฟีเจอร์ QoS หรือ SQM อาจกลายเป็นเรื่องเกินความจำเป็น เนื่องจากมีแบนด์วิดท์เหลือเฟือจนแทบไม่มีอุปกรณ์ใดขาดแคลน ยิ่งไปกว่านั้น ฟีเจอร์ดังกล่าวอาจส่งผลเสียได้หากเร้าเตอร์จัดลำดับความสำคัญของข้อมูลผิดพลาดหรือไม่ถูกจังหวะ รวมถึงอาจสร้างภาระเกินกำลังให้กับโปรเซสเซอร์ของเร้าเตอร์
สิ่งที่ผู้ใช้ควรรู้และแนวทางปฏิบัติ
ผู้ใช้ที่มีปัญหาประสิทธิภาพการทำงานและใช้แพ็กเก็ตอินเทอร์เน็ตที่มีความเร็วจำกัด สามารถลองเปิดใช้งาน QoS ได้หากยังไม่ได้เปิด เพื่อช่วยแก้ปัญหาเบื้องต้น แต่หากเครือข่ายภายในบ้านทำงานได้อย่างราบรื่นอยู่แล้ว การเปิด QoS ก็ไม่ได้ช่วยให้ประสบการณ์การใช้อินเทอร์เน็ตดีขึ้นอย่างก้าวกระโดดแต่อย่างใด
แหล่งข้อมูล
เรียบเรียงจากข้อมูลของ Engadget: อ่านต้นฉบับ

<< หน้าแรก